Abonelikli satış: Shopify'da tekrarlayan ödeme ve Türkiye'deki sınır

Shopify'ın abonelik altyapısı tekrarlayan tahsilatı yalnızca beş ödeme sağlayıcısıyla yapabiliyor ve Türkiye'deki mağazaların kullandığı sağlayıcılar bu listede yok. Kahve, mama ya da kozmetik gibi düzenli tüketilen ürünlerde abonelik Türkiye'de nasıl kurulur, Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği neyi şart koşuyor?

Düzenli tüketilen ürün satan markalar için abonelik cazip bir model: kahve, mama, vitamin, kontakt lens solüsyonu ya da cilt bakım ürünü her ay yeniden alınıyor. Abonelik bu tekrarı garantiye alıyor, stok planlamasını kolaylaştırıyor ve müşteri başına geliri öngörülebilir kılıyor.

Shopify'da bu iş için yerleşik bir altyapı var. Ama Türkiye'deki mağazalar için en baştan bilinmesi gereken bir sınırı var. Bu yazı önce o sınırı, sonra Türkiye'de işleyen üç yolu ve Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği'nin e-ticarete uygulanan kurallarını anlatıyor.

Shopify'da abonelik nasıl çalışıyor?

Shopify'da abonelik, bir ürüne eklenen “satın alma seçeneği” olarak kuruluyor: müşteri ürünü tek seferlik alabiliyor ya da “her ay gönder” gibi bir seçenekle abone olabiliyor. Bunun için Shopify'ın ücretsiz Shopify Subscriptions uygulaması ya da App Store'daki bir abonelik uygulaması gerekiyor. Müşterinin kart bilgisi Shopify tarafında güvenli biçimde saklanıyor, mağaza kartın tamamını göremiyor; sonraki dönemlerin tutarı bu kayıtlı karttan otomatik çekiliyor.

Altyapının bilinmesi gereken kısıtları:

Türkiye sınırı: hangi ödeme sağlayıcıları?

Shopify'ın belgesine göre abonelikli ürünlerde tekrarlayan tahsilat şu beş ödeme sağlayıcısıyla yapılabiliyor: Shopify Payments, PayPal Express, Authorize.net, Adyen ve Stripe. Türkiye'deki bir mağaza için tablo şöyle:

Pratik sonucu şu: iyzico, PayTR ya da bir banka sanal POS'uyla çalışan bir Shopify mağazası, Shopify'ın yerleşik abonelik altyapısıyla otomatik tekrarlayan tahsilat yapamıyor. Bu şart abonelikli ürünün kendisine ait; App Store'dan hangi abonelik uygulamasını kurarsanız kurun, uygulamanın ödeme sağlayıcınızla nasıl çalıştığını kurmadan önce sorun. “Abonelik uygulaması kurduk ama ödeme adımında seçenek çıkmıyor” şikâyetinin sebebi çoğu zaman bu.

Türkiye'de işleyen üç yol

Shopify'ın altyapısı kullanılamıyor diye abonelikten vazgeçmek gerekmiyor. İhtiyacınıza göre üç yol var; basitten karmaşığa doğru sıralıyoruz.

1. Hatırlatmalı tekrar sipariş

Teknik olarak abonelik değil, ama çoğu markanın asıl ihtiyacını karşılıyor. Müşteri ürünü normal biçimde alıyor; ürünün biteceği tarihe yakın bir hatırlatma e-postası ya da SMS gidiyor, mesajdaki bağlantı aynı ürünleri sepete koyuyor ve müşteri birkaç dokunuşla yeniden sipariş veriyor. Düzenli alan müşterilere özel indirim isteniyorsa, Shopify'da belli sayıda sipariş vermiş müşterilerden bir segment oluşturup indirimi yalnızca o segmente açmak mümkün.

Bizim okumamız şu: müşteri her siparişi ayrı ayrı verdiği sürece ortada bir abonelik sözleşmesi yok, her sipariş sıradan bir mesafeli satış. Hatırlatma mesajı ticari ileti sayıldığı için İYS izni gerektiriyor.

2. Peşin ödemeli dönem paketi

Müşteri üç ya da altı aylık bir paketi tek seferde ödüyor, ürünler her ay gönderiliyor. Tahsilat tek sefer olduğu için Shopify'ın normal ödeme akışından, mevcut sağlayıcınızla ve taksitle yapılabiliyor. Bu yüzden Türkiye'de otomatik çekime en yakın sonucu en az entegrasyonla veren yol bu.

Operasyon tarafında ise iş başlıyor: Shopify'da tek bir sipariş var ama altı ayrı gönderim yapılacak. Gönderim takviminin sipariş etiketi ya da notuyla izlenmesi ve kargo ya da ERP tarafında her dönem için ayrı sevkiyat açılması gerekiyor. Hacim büyüdükçe dönem başına sevkiyat kaydı açan küçük bir otomasyon elle takibin yerini alıyor. Peşin alınan bedelin faturasının hangi tarihte, tek seferde mi yoksa teslimatlara göre mi kesileceğini mali müşavirinizle netleştirin.

Mevzuat tarafında bu, süresi bir yıldan kısa, belirli süreli bir abonelik sözleşmesi. Aşağıda anlattığımız kurallara ek olarak iki nokta öne çıkıyor:

3. Ödeme sağlayıcısının abonelik ürünü ve entegrasyon

Gerçek otomatik tekrarlayan tahsilat isteniyorsa, yük ödeme sağlayıcısına taşınıyor. Örneğin iyzico'nun ek ücretli abonelik modülü günlük, haftalık, aylık ya da yıllık ödeme planı tanımlamaya, kart bilgisini iyzico tarafında saklamaya ve deneme süresi bittiğinde aboneliği otomatik başlatmaya imkân veriyor. Kart saklama ve çekim tamamen sağlayıcıda olduğu için mağazanın kart verisiyle teması yok.

Eksik parça Shopify bağlantısı: abone olma ve her dönemin tahsilatı Shopify'ın ödeme adımının dışında gerçekleşiyor. Bu yüzden her başarılı tahsilatta Shopify'da sipariş oluşturan, başarısız tahsilatta müşteriyi bilgilendiren ve müşterinin aboneliğini görüp iptal edebileceği bir ekran sunan bir entegrasyon gerekiyor. Siparişler Shopify'a düştükten sonra stok, fatura ve kargo akışı her zamanki gibi çalışıyor.

Bu yol yatırım istiyor; abonelik gelirinin işinizin önemli bir parçası olacağından emin değilseniz önce ilk iki yoldan biriyle talebi ölçmenizi öneriyoruz.

Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği: e-ticarette geçerli kurallar

Yönetmelik, tüketicinin bir malı ya da hizmeti sürekli veya düzenli aralıklarla edinmesini sağlayan her türlü abonelik sözleşmesini kapsıyor; yani düzenli gönderilen ürünler de kapsamda. Elektrik, su, doğal gaz ve elektronik haberleşme dışındaki aboneliklere yönetmeliğin yalnızca bazı maddeleri uygulanıyor. E-ticaret aboneliği için öne çıkanlar:

Shopify tarafındaki karşılığı somut: müşteri hesabında ya da abonelik ekranında aboneliği tek adımda iptal edebileceği bir düğme, iptal sonrası otomatik giden bir onay e-postası ve iptal edilen aboneliğin bir sonraki çekime girmemesi. “İptal için müşteri hizmetlerine yazın” kurgusu, abone olma internetten tek tıkla yapılıyorsa yönetmeliğin fesih yöntemi kuralıyla çelişiyor.

Bir istisna notu: Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, yiyecek ve içecek gibi günlük tüketim maddelerinin satıcının düzenli teslimatlarıyla tüketicinin evine ya da işyerine götürülmesine uygulanmıyor. Su ya da süt servisi gibi bir model kuruyorsanız hangi kuralların geçerli olduğunu hukuk danışmanınızla netleştirin; bu istisna kargoyla gönderilen bir kahve aboneliğini kapsıyor mu, bu da yoruma açık.

Hangi yolu seçmeli?

Yapmanıza gerek olmayanlar

Özet

Shopify'ın abonelik altyapısı tekrarlayan tahsilatı yalnızca Shopify Payments, PayPal Express, Authorize.net, Adyen ve Stripe ile yapabiliyor; iyzico, PayTR ya da banka sanal POS'u kullanan bir Türkiye mağazası bu altyapıyla otomatik çekim yapamıyor. Türkiye'de işleyen üç yol var: hatırlatmalı tekrar sipariş, peşin ödemeli dönem paketi ve ödeme sağlayıcısının abonelik ürünüyle kurulan entegrasyon.

Hangisini seçerseniz seçin, düzenli teslimat Abonelik Sözleşmeleri Yönetmeliği'nin kapsamına giriyor: sözleşme örneği verilmeli, belirli süreli paket kendiliğinden uzamamalı ve abonelik kurulduğu kolaylıkta iptal edilebilmeli. Bu üç kural baştan kurulduğunda abonelik, düzenli tüketilen ürünlerde müşteriyi elde tutmanın temiz bir yolu.